Boekje over bijstand
Problemen met geld kan iedereen overkomen. Schaam u er niet voor, vraag om hulp.
1. Eerst werk vinden
Dit boekje krijgt u nadat u bijstand aanvroeg. We gaan ervan uit dat u (betaald) werk heeft gezocht, en dat dat niet is gelukt. We geven u toch nog een paar tips om zelf betaald werk te vinden.
- Zoek op werk.nl. (opent in nieuw tabblad)
- Schrijf u in bij uitzendbureaus, bureaus waar banen worden aangeboden.
- Zoek op LinkedIn, een plek op internet waar u in contact kunt komen met anderen over werk.
- Vraag bij de gemeente naar Vizier op Werk.
Hulp via Vizier op Werk
Vizier op Werk helpt bij het zoeken naar werk voor mensen in de bijstand. We kijken samen naar de mogelijkheden voor (betaald) werk of vrijwilligerswerk dat bij u past. Bij Vizier op Werk kunt u ook meer over een bepaald vak leren of leren solliciteren. Meer informatie vindt u op de pagina Werken met een bijstandsuitkering. (opent in nieuw tabblad)
Werk vinden
Stel u open voor verschillend werk. Soms past een baan niet bij uw opleiding en ervaring, maar is deze wel interessant voor u. Zoek ook buiten uw stad of dorp. De kans op een baan is dan groter. U kunt ook solliciteren naar een baan voor minder uren in de week (parttime). Een uitkering kan het salaris van een parttime baan aanvullen. Zo heeft u genoeg inkomen.
Eigen bedrijf starten
Misschien is een eigen bedrijf iets voor u. Dat kan ook als u al een uitkering hebt. In de tijd dat u werkt aan de start van een eigen bedrijf, houdt u de bijstandsuitkering. Onderzoek dit eens met een coach van Bureau Zelfstandigen Fryslân (BZF) (opent in nieuw tabblad). U hoeft dan niet te solliciteren. Misschien is een aantal uren in de week (parttime) ondernemen iets voor u. U heeft dan ook recht op bijstand. Met de bijstand vullen wij uw inkomsten uit ondernemen aan. Met ondernemen is ook de kans groter om uit de bijstand te komen.
De Nederlandse taal
Een betaalde baan vinden is makkelijker als u Nederlands spreekt en leest. In het Digi-Taalhuis in de bibliotheek dbieb kunnen mensen in kleine groepjes de Nederlandse taal leren. Ga voor meer informatie naar de website dbieb (opent in nieuw tabblad).
2. Bijstand tussen 18 en 27 jaar
Als jij je aanmeldt voor een uitkering, ga je eerst 4 weken zelf op zoek naar een opleiding of een baan. Dit heet de zoekperiode.
Terug naar school
Tijdens deze 4 weken kunnen we besluiten dat je terug kan naar school. Met een diploma heb je meer kans op een baan. Een medewerker van de gemeente kan helpen om een opleiding te vinden. Misschien is tegelijk werken en leren iets voor jou. Hulp bij een opleiding vinden? Ga naar de website Doorstroompunt Friesland Noord. (opent in nieuw tabblad) Vragen over hoe je een opleiding betaalt? Ga naar de website Duo. (opent in nieuw tabblad)
Wel of niet naar school
Je kunt hulp krijgen om terug naar school te gaan. Die hulp krijg je van een medewerker van het Jongerenteam van de gemeente. Je wordt uitgenodigd voor een gesprek. Misschien krijg je ook een studiekeuzetest zodat wij en jij goed weten wat er mogelijk is.
Op zoek naar werk
Heb je al een diploma of is school geen mogelijkheid voor jou? Dan kunnen we jou helpen met zoeken naar een baan. Je krijgt een gesprek met een medewerker over wat jouw mogelijkheden zijn. Schrijf je in bij Werk.nl. (opent in nieuw tabblad) Kun je vanwege je gezondheid of een andere reden niet naar school of aan het werk? Zorg dat je daar een bewijs van hebt. Een brief van een school of een arts. Lever dit in bij de medewerker van de gemeente. Dan geldt de zoekperiode niet voor jou.
Toch een uitkering aanvragen
Is het niet gelukt om binnen 4 weken een opleiding of baan te vinden, dan vul je jouw aanvraag voor bijstand verder in.
3. Bijstand vanaf 27 jaar
Bent u ouder dan 27 jaar en heeft u niet genoeg geld om van te leven? Dan kan de gemeente u helpen. U zoekt eerst zelf naar betaald werk. Lukt dat niet dan kunt u een bijstandsuitkering krijgen. Ook dan blijft u zoeken naar werk. Daar kunnen we u bij helpen. Soms krijgt u geen bijstand, maar een andere uitkering. We geven hier kort uitleg over de verschillende uitkeringen. Of u één van deze andere uitkeringen krijgt, hangt af van uw leeftijd en van uw situatie voor de bijstandsaanvraag (arbeidsverleden).
Andere uitkeringen
- IOAW: Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers. Bent u voor 1 januari 1965 geboren? En raakte u werkloos na uw 50e en heeft u niet genoeg inkomen? Dan heeft u misschien recht op een uitkering als aanvulling op uw inkomen. De IOAW vult aan tot de gezinsnorm bijstandsniveau.
- IOAZ: Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen. De IOAZ is voor ondernemers die stoppen en niet voldoende inkomen uit het eigen bedrijf hebben. Ondernemers die 55 jaar of ouder zijn en nog niet de AOW-leeftijd hebben, kunnen gebruik maken van de IOAZ.
- Bbz: Besluit bijstandverlening zelfstandigen. Als ondernemer kunt u (tijdelijk) minder geld verdienen. Als u minder geld verdient dan het bedrag van de bijstand, dan biedt de Bbz verschillende mogelijkheden.
4. In de bijstand
Als u geen (betaald) werk kunt vinden, kijken we samen of u bijstand krijgt. Maximaal 8 weken na uw aanvraag krijgt u van ons een brief. Daarin staat het besluit. Dan weet u of u wel of niet een uitkering krijgt. We leggen duidelijk uit waarom wel of waarom niet. U hebt recht op deze uitleg.
Persoonlijke gegevens doorgeven
Om te bepalen of u in aanmerking komt voor een uitkering vragen we u om persoonlijke gegevens zoals een geldig legitimatiebewijs (paspoort of ID-kaart, rijbewijs), bankafschriften, huurcontract en loonstroken.
Om een bijstandsuitkering te krijgen, is het belangrijk dat u:
- in Nederland woont;
- tussen 18 jaar en de pensioengerechtigde leeftijd bent;
- geen recht op studiefinanciering heeft;
- niet genoeg inkomen heeft (woont u samen dan telt het inkomen van uw partner mee);
- niet of niet genoeg spaargeld of ander vermogen heeft (dat van samenwonende partner telt ook mee);
- niet in de gevangenis zit;
- u meedoet aan activiteiten die de gemeente u biedt om werk te vinden.
U krijgt alvast geld
De beslissing of u wel of geen uitkering krijgt, kan 8 weken duren. We begrijpen dat u niet lang zonder geld kunt. Daarom kunt u 4 weken na de aanvraag om geld vragen. Dat noemen we een voorschot. Dat kan alleen als we genoeg gegevens van u hebben. Dan kunnen we inschatten of u een bijstandsuitkering kunt krijgen. Heeft u na 8 weken niks van ons gehoord, dan kunt u een vergoeding aanvragen. Deze vergoeding heet: dwangsom.
Meer gegevens nodig
Soms hebben we meer gegevens van u nodig. U krijgt hierover een brief. Soms wachten we op informatie van andere partijen. Soms komen we bij u thuis. Dit doen we allemaal om goed te kunnen bepalen of u recht heeft op een uitkering.
Blijf zoeken naar werk
U moet naar betaald werk blijven zoeken. Wij helpen u hierbij. U kunt bijvoorbeeld leren solliciteren. U houdt dan uw uitkering. U hoeft niet naar werk te zoeken als u bijvoorbeeld ernstig of chronisch ziek bent. Dat is een medische reden. Tijdens het eerste gesprek kijken we naar de mogelijkheden voor werk. Lukt dat niet meteen dan kijken we ook naar andere mogelijkheden. Bijvoorbeeld vrijwilligerswerk. U kunt ook contact opnemen met de organisatie Amaryllis voor werk. Zij helpen u zoeken, in overleg met de gemeente.
Vrijwilligerswerk
Het is belangrijk om contact met andere mensen te hebben en ervaring op te doen. Vrijwilligerswerk kan daarbij helpen. Het is dan makkelijker om stappen naar betaald werk te zetten. Bij vrijwilligerswerk gaat het om een aantal weken of maanden, een paar uur op een dag. Wij houden bij dit werk rekening met wat u lichamelijk en geestelijk aankunt. We houden ook rekening met de zorg voor (jonge) kinderen. Hoe goed uw Nederlandse taal is en uw reistijd. Voorbeelden van vrijwilligerswerk:
- iets betekenen voor mensen in een zorginstelling;
- hulp bieden bij evenementen;
- verenigingen en clubs helpen;
- sneeuwruimen of bladeren weghalen.
Werkt u al parttime, heeft u al vrijwilligerswerk of bent u mantelzorger? Bespreek dit dan met de medewerker van de gemeente.
Recht op bijstand, en hoeveel dan?
Hoeveel geld u krijgt, hangt van de volgende dingen af:
- woont u alleen;
- woont u met meer mensen (van 27 jaar of ouder) in 1 huis (kostendelersnorm). Als u een huis deelt met meer mensen van 27 jaar of ouder, kunt u de woonkosten delen. Uw bijstandsuitkering is dan lager. Dit heet: kostendelersnorm. Niet iedereen telt mee voor de kostendelersnorm. Jongeren tot 27 jaar, studenten die studiefinanciering krijgen, leerlingen die de beroepsbegeleidende leerweg (BBL) volgen en kamerhuurders tellen niet mee. bent u getrouwd of woont u samen (gehuwdennorm);
- bent u getrouwd en/of woont u samen, en wonen er geen andere mensen van 27 jaar of ouder bij u in huis? Dan krijgt u te maken met de gehuwdennorm;
- heeft u andere inkomsten. Bijstand is een aanvulling op uw inkomen. U krijgt een minder hoog bedrag als u ook andere inkomsten heeft zoals: loon, extra salaris (eindejaarsuitkering), bonus, lijfrentes, pensioeninkomsten uit uitkeringen van UWV en SVB. Dit geldt ook voor handelen in cryptovaluta of inkomsten uit gokken;
- heeft u vermogen. Als u teveel vermogen heeft, krijgt u geen uitkering. Vermogen is al uw (spaar)geld maar ook waardevolle bezittingen. Bijvoorbeeld een caravan, antiek, lijfrentepolissen of cryptovaluta. Het vermogen dat u mag hebben hangt ook af van of u alleenstaand of samen bent.
Wettelijke hoogte van de uitkering
Ieder jaar verandert op 1 januari en 1 juli de wettelijke hoogte van de uitkering. De nieuwe bedragen kunt u rond die tijd vinden op de website van Rijksoverheid (opent in nieuw tabblad) en gemeente Leeuwarden. (opent in nieuw tabblad)
Uitkering op uw rekening
Wij maken uw uitkering meestal op de laatste werkdag van de maand aan u over. Houd er rekening mee dat ook uw bank tijd nodig heeft om het geld op uw rekening te zetten. Ga voor meer informatie naar de pagina Betaaldagen bijstandsuitkering. (opent in nieuw tabblad)
Overzicht uitkering
U krijgt iedere maand een overzicht van uw uitkering. Via de post of digitaal via MijnOverheid. U ziet dan hoeveel geld u krijgt. Het vakantiegeld krijgt u in juni. Maar niet als er beslag is gelegd. Of omdat u geld aan ons moet terug betalen. Hoe al deze bedragen zijn opgebouwd kunt u bekijken via de website van MijnOverheid (opent in nieuw tabblad).
Jaaropgaaf
U krijgt ieder jaar een jaaropgaaf van uw uitkering. Via de post of digitaal. Dat is een jaaroverzicht. Dit overzicht hebt u nodig voor de aangifte inkomstenbelasting. U hebt dit ook nodig als u huurtoeslag, zorgtoeslag, kinder(opvang)toeslag en/of studiefinanciering aanvraagt. Bewaar de jaaropgaaf goed.
Premies en vrijlatingen bij parttime werk met bijstand
- Medische redenen. Kunt u om medische redenen niet volledig werken? Dan wordt 15% van uw loon niet gekort op uw uitkering.
- Loonkostensubsidie. Krijgt uw werkgever loonkostensubsidie voor u? Dan wordt 12 maanden lang 15% van uw loon niet gekort. Let op: u kunt niet tegelijk deze vrijlating en de medische vrijlating krijgen.
- Extra premie van de gemeente. Heeft u recht op een van de bovenstaande vrijlatingen? Dan krijgt u een extra premie van 10% van de gemeente. Dit geldt maximaal 24 maanden achter elkaar. De premie wordt 2 keer per jaar uitbetaald.
- Gemeentelijke premie. Werkt u naast uw uitkering en heeft u geen recht op de andere vrijlatingen? Dan kunt u een gemeentelijke premie krijgen van 25% van uw loon. Dit geldt nog in 2026. Vanaf 2027 volgt een andere regeling.
- Participatiepremie voor vrijwilligerswerk. Kunt u geen betaald werk doen, maar doet u wel vrijwilligerswerk? Als u dit 12 maanden doet, heeft u misschien recht op een participatiepremie. Vraag hiernaar bij de gemeente.
Belangrijk om te weten
- Uw loon moet op tijd bij ons bekend zijn (op tijd is, binnen 7 dagen na een verandering, bijvoorbeeld binnen 7 dagen nadat u parttime bent gaan werken).
- U hoeft de vrijlating en de premie niet aan te vragen. Dit gaat automatisch. Let op: De Participatiepremie voor vrijwilligerswerk moet u wél aanvragen.
- De maximumbedragen voor de vrijlating en premie veranderen ieder jaar.
- Over de periode dat u een vergoeding heeft gekregen voor uw vrijwilligerswerk, ontvangt u geen premie. De hoogte van uw totale premie kan hierdoor dus veranderen.
- De premies maken voor uw toeslagen (zoals huur- en zorgtoeslag) niets uit.
Twijfelt u? Wij kunnen u precies vertellen waar u recht op heeft.
5. Als er iets verandert
Geef veranderingen binnen 7 dagen door aan de gemeente. Misschien zijn er wijzigingen zoals samenwonen of werk vinden. Wij sturen u een brief nadat we uw aanvraag hebben gehad. Bij deze brief zit ook een wijzigingsformulier. U gebruikt dit formulier om die wijziging door te geven. Doe dit op tijd. Zo voorkomt u dat u geld moet terugbetalen. Of een boete krijgt. Onder andere deze inkomsten geeft u aan ons door:
- extra inkomsten zoals loon, ook van uw partner;
- alimentatie voor uzelf en/of kinderen;
- uitkeringen zoals de WIA (Wet Werk en Inkomen naar Arbeidsvermogen) en de Wajong (Wet Arbeidsongeschiktheidsvoorziening Jonggehandicapten);
- heffingskortingen, geld waar u recht op hebt vanuit de belastingdienst (met uitzondering van de jonggehandicaptenkorting voor 27plussers);
- uitkeringen zoals WW, Ziektewet;
- pensioen: nabestaanden pensioen, afkoop pensioen of een vroeg pensioen;
- geld uit gokken of cryptovaluta.
Twijfelt u of u sommige inkomsten moet melden, neem dan contact met ons op.
Zo geeft u inkomsten aan ons door
- Balie gemeentehuis.
- U kunt naar het gemeentehuis in Leeuwarden komen (Oldehoofsterkerkhof 2). Daar geeft u een kopie van de loonstrook aan een baliemedewerker. Meld altijd: uw naam, het burgerservicenummer (BSN). Vraag om een bewijs dat het ontvangen is.
- E-mail.
- U stuurt via de e-mail een kopie van uw loonstrook naar gemeente@leeuwarden.nl. Maak bijvoorbeeld een foto van de loonstrook of maak een pdf. In de e-mail zet u uw naam, geboortedatum en dat de e-mail naar Sociale Zaken moet.
- Post.
- U stuurt ons een kopie van de loonstrook in een envelop. Een postzegel is niet nodig. Adres: gemeente Leeuwarden, Inkomen en Zorg, antwoordnummer 5105, 8900 VB Leeuwarden. In de brieft schrijf u, uw naam, geboortedatum, uw klantnummer en dat dit voor Sociale Zaken bedoeld is.
- Digitaal.
- Op de website van de gemeente Leeuwarden kunt u digitaal uw loonstrook uploaden. U heeft hier een DigiD voor nodig.
Hulp nodig bij het doorgeven van uw inkomsten? Neem contact op met het buurtservicepunt (opent in nieuw tabblad) bij u in de buurt.
Extra inkomsten meteen meenemen in de uitkering
Heeft u extra inkomsten? U kunt dan met de gemeente en uw werkgever afspreken dat het loon meteen naar de gemeente wordt overgemaakt. De gemeente rekent dan precies uit wat uw inkomsten zijn. De gemeente maakt de inkomsten (loon en aanvullende uitkering) aan u over. Dit heet: surplus. U krijgt iedere maand het bedrag waar u recht op hebt. Zo kan er niets misgaan. U weet elke maand waar u aan toe bent.
Voorkom een boete, maatregel of terugbetaling
Als u inkomsten uit (zwart) werk of gokken, of eigen bezit/ geld boven de vermogensgrens niet meldt, houdt u zich niet aan de regels. Dat geldt ook als u niet vaak genoeg solliciteert, betaald werk niet accepteert of niet meewerkt aan een traject voor werk. Dit kan allemaal (de hoogte van) de bijstandsuitkering beïnvloeden. Dat is ook zo als u bijvoorbeeld samenwoont, maar meldt dat u alleen woont. Of als u op een ander adres woont dan u opgeeft. Het kan leiden tot een boete of een maatregel. En dat u uitkering terug moet betalen.
- Boete
- Heeft u informatie te laat of niet doorgegeven, dan kunt u een boete krijgen. Het kan ook zijn dat de uitkering dan stopt.
- Maatregel
- Houdt u zich niet aan de regels zoals op tijd solliciteren, dan kan dat leiden tot een maatregel. Dat kan een (tijdelijke) verlaging van de uitkering betekenen. Of de uitkering wordt tijdelijk stop gezet.
- Terugbetaling
- Kreeg u onterecht een voorschot op uw uitkering? Of teveel uitkering? Dan moet u dit terug betalen.
- Beslag
- Als u schulden heeft en betalingen niet kunt doen, kan er beslag worden gelegd op uw uitkering. U krijgt dan een lagere uitkering. Een deurwaarder bepaalt dit. Wilt u dat er andere afspraken over worden gemaakt, dan moet u contact opnemen met de deurwaarder.
Melden dat u er niet bent
Per kalenderjaar mag u 28 dagen naar het buitenland. Bijvoorbeeld voor vakantie, familiebezoek of een begrafenis. Over die 28 dagen houdt u uw uitkering. Bent u langer dan 28 dagen weg? Dan wordt uw uitkering na die 28 dagen niet meer uitbetaald of gestopt. U mag ook tijdens de jaarwisseling in december en januari in het buitenland zijn, maar in totaal ook niet langer dan 28 dagen achter elkaar. Als u ouder bent dan de pensioenleeftijd, mag u nog langer in een jaar in het buitenland zijn.
6. Extra steun
De gemeente biedt in sommige gevallen extra steun. Hier geven we een paar voorbeelden.
Gemeentelijke belastingen
Gemeentelijke belastingen zijn bijvoorbeeld rioolheffing en afvalstoffenheffing. Heeft u een laag inkomen en kunt u de gemeentelijke belastingen niet betalen? Dan heeft u misschien recht op kwijtschelding. Ga voor meer informatie naar de pagina Kwijtschelding aanvragen als u niet kunt betalen (opent in nieuw tabblad).
Waterschapslasten
Gaat het om waterschapslasten? Ga voor meer informatie naar de website Noordelijk Belastingkantoor (opent in nieuw tabblad).
Toeslag voor de kinderopvang
U kunt kinderopvangtoeslag aanvragen via de Belastingdienst. Ga voor meer informatie naar de website van de Belastingdienst. (opent in nieuw tabblad)
Bijzondere bijstand bij onverwachte kosten
Bijzondere bijstand is niet alleen voor mensen met een bijstandsuitkering. Bij onverwachte hoge kosten kan iedereen met een laag inkomen (uitkering, pensioen, salaris) dit aanvragen. Ga voor meer informatie naar de pagina Bijzondere Bijstand (opent in nieuw tabblad).
Individuele inkomenstoeslag
Als u 3 jaar of langer een laag inkomen heeft en uw inkomen wordt voorlopig niet hoger, dan heeft u mogelijk recht op extra geld van de gemeente. Ga voor meer informatie naar de pagina Extra geld voor als u langer dan 3 jaar een laag inkomen heeft.
Extra geld voor binnen- en buitenschoolse activiteiten
Heeft u schoolspullen nodig voor uw kind(eren), geld voor sportles, muziekles, zwemles, of geld voor het vieren van een verjaardag, maar kunt u dit niet betalen? Vraag een vergoeding aan via de website Samen voor alle kinderen (Sam&). Ga voor meer informatie naar de website Samen voor alle kinderen (Sam&) (opent in nieuw tabblad).
Een zorgverzekering (AV-Frieso Compleet)
De AV-Frieso Compleet is een verzekering voor als u hoge zorgkosten hebt (medicatie, behandelingen). Ga voor meer informatie naar de pagina AV-Frieso Compleet(Collectieve zorgverzekering) (opent in nieuw tabblad).
Een studietoeslag
Als je door ziekte of een andere beperking niet kunt werken naast je studie, heb je misschien recht op extra geld van de gemeente. Ga voor meer informatie naar de pagina Studietoeslag voor studenten die om medische redenen niet kunnen werken (opent in nieuw tabblad).
7. Extra informatie
Heeft u vragen over de bijstand, wilt u meer informatie? Heeft u moeite met iets invullen op een computer of heeft u moeite met lezen? Er zijn verschillende organisaties die helpen. Ook in uw buurt of wijk. Hier vindt u de (e-mail)adressen.
Gemeente Leeuwarden
Medewerkers van de gemeente helpen u graag met vragen over uw uitkering. Bezoekadres Oldehoofsterkerkhof 2, 8911 DH Leeuwarden, telefoon 14 058, website Leeuwarden. (opent in nieuw tabblad)
Buurtservicepunt
Stichting Buurtservicepunt heeft buurtkamers waar vrijwilligers u helpen met bijvoorbeeld het invullen van formulieren. Bezoekadres Blokhuisplein 40, 8911 LJ Leeuwarden, telefoon 06-3484569, website buurtservicepunt. (opent in nieuw tabblad)
Amaryllis
Amaryllis is een organisatie die mensen helpt via wijk- en dorpenteams. Bijvoorbeeld bij het aanbieden van vrijwilligerswerk. Bezoekadres Zuidvliet 620, 8921 EZ Leeuwarden, telefoon 058-303400, website wijkteams. (opent in nieuw tabblad)
Digitaal Steunpunt Bibliotheek
Contact met de overheid gaat steeds vaker digitaal. U moet dan een DigiD hebben en met een computer werken. In de bibliotheek kunt u hier hulp bij krijgen. Bezoekadres Blokhuisplein 40, 8911LJ Leeuwarden, telefoon 058-2347777, website dbieb. (opent in nieuw tabblad)
Geldzaken en schulden
Vragen over geldzaken en schulden? Hiervoor kunt u terecht bij de buurt- en dorpskamers, het meedenkpunt, de kredietbank en op de website datgeldtvoormij. (opent in nieuw tabblad)
Handige websites
- Amaryllis (opent in nieuw tabblad) (wijk- en dorpenteams)
- Gemeente Leeuwarden
- Amaryllis (opent in nieuw tabblad) (vrijwilligerswerk)
- Bureau Zelfstandigen Fryslân (opent in nieuw tabblad)
- Regelhulp (opent in nieuw tabblad)
- Samen voor alle kinderen (opent in nieuw tabblad)
- NIBUD (opent in nieuw tabblad) (scholieren)
- ASD Leeuwarden (opent in nieuw tabblad)
- Overheid.nl (opent in nieuw tabblad)
Rechten bij een uitkering
- U mag altijd om een uitkering vragen. De gemeente is verplicht binnen 8 weken een antwoord te geven. Vanaf de datum dat de uitkering is aangevraagd.
- U heeft recht op uitleg over de beslissing of u wel of geen uitkering krijgt.
- Een uitkering krijgt u aan het eind van iedere maand betaald.
- Als u de gevraagde gegevens op tijd inlevert, heeft u ook uw uitkering op tijd.
- Na 4 weken kunt u alvast geld krijgen. Dat gaat in vanaf de dag dat u zich heeft aangemeld, en alle gegevens zijn ingeleverd.
- U heeft recht op hulp bij betaald werk vinden of bij het vergroten van de kansen op werk.
- U heeft recht op privacy. Soms moet u volgens de wet open zijn over bijvoorbeeld inkomsten.
- U heeft het recht om een klacht door te geven. Deze moet op tijd worden behandeld.
- U heeft het recht om bezwaar te maken tegen een beslissing over de uitkering.
Persoonsgegevens
Wij maken gebruik van uw persoonsgegevens om te weten of u recht heeft op een uitkering. We delen deze gegevens niet met anderen. Alleen als dat echt noodzakelijk is. We houden ons aan de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG).
Plichten bij een uitkering
- U moet zich houden aan de afspraken met de gemeente.
- U moet alle gevraagde gegevens inleveren.
- U zoekt naar werk dat u kunt doen.
- U solliciteert actief.
- U staat ingeschreven bij het UWV werkbedrijf als iemand die werk zoekt.
- U neemt werk aan dat bij u past en u langere tijd kunt doen.
- U doet niets waardoor werk vinden lastig wordt.
- U werkt mee aan activiteiten om de kans op werk groter te maken. Denk aan een training om te leren solliciteren of een workshop.
- U bent beschikbaar voor werk, vrijwilligerswerk, werkstage.
- U geeft veranderingen in uw situatie binnen 7 dagen schriftelijk door.
- U geeft op tijd uw vakantie aan ons door.
Bezoek aan huis
Volgens de wet mag de gemeente ieder moment gegevens controleren. We kunnen bij u aan de deur komen. Soms maken we hiervoor een afspraak, soms komen we zonder afspraak langs. We respecteren daarbij uw privacy. De medewerkers die bij u langskomen, leggen u uit wat uw rechten en plichten dan zijn.
Ik ben het oneens met een beslissing van de gemeente
Een uitkering kan geweigerd worden. U krijgt wel een uitkering, maar minder dan u verwacht. De uitkering kan ook stoppen. Niet eens met het besluit. Als we besluiten dat u geen uitkering krijgt, dat de uitkering stopt of lager wordt, is dat soms een vervelend bericht. Als u het er niet mee eens bent, kunt u bezwaar maken. In de brief die u krijgt over het besluit, staat hoe u dat kunt doen. Wanneer u het niet eens bent met de beslissing op het bezwaar, kunt u in beroep gaan. Bezwaar maken Maak bezwaar binnen 6 weken na de datum van het besluit. Bezwaar maken kan in de volgende gevallen:
- U heeft bijstand aangevraagd en u krijgt niet (helemaal) wat u hebt gevraagd.
- U bent het niet eens met een maatregel of boete die u hebt gekregen.
- U bent het niet eens met een bericht van de gemeente dat u geld terug moet betalen.
- U krijgt te maken met voorwaarden in een besluit waar u het niet mee eens bent.
Bezwaar maken kan met een brief of via een mailbericht. Zo’n brief via de post of via de mail heet een bezwaarschrift. In de brief met het besluit waar u bezwaar tegen maakt, staat precies wat u moet doen. Meestal nodigt de juridische afdeling van de gemeente u uit voor een gesprek. Of ze bellen met u. In dat gesprek kunt u vertellen waarom u bezwaar maakt. Wij sturen u een brief terug, met daarin de beslissing op het bezwaarschrift. In beroep gaan. Als u het niet eens bent met de beslissing op uw bezwaar, kunt u in beroep gaan. Dit doet u bij de sector Bestuursrecht van de rechtbank. Bent u het niet eens met die beslissing? Dan kunt u in beroep gaan bij de Centrale Raad van Beroep in Utrecht. Meer informatie vindt u op de websites de Rechtspraak (opent in nieuw tabblad) en Rijksoverheid (opent in nieuw tabblad). Klacht melden. Een klacht melden kan ook, maar dat is iets anders dan bezwaar maken. U kunt een klacht melden als u bijvoorbeeld een vervelende ervaring met de gemeente heeft. Of als u geen antwoord krijgt op een brief. Neem dan contact op met de klachtenbemiddelaar van de gemeente Leeuwarden. De klachtenbemiddelaar luistert naar u. De bemiddelaar neemt contact op met de mensen, afdelingen of organisaties van de gemeente die verstand hebben van het onderwerp. Daar gaat de klachtenbemiddelaar mee in gesprek om de klacht zo snel mogelijk goed op te lossen. Contact opnemen over een klacht kan op verschillende manieren:
- digitaal met uw DigiD.
- kunt of wilt u niet digitaal uw klacht indienen, dan kunt u: persoonlijk langskomen op het gemeentehuis.
- bellen met: 14 058.
- het klachtenformulier downloaden en invullen. Dit formulier vindt u door te zoeken op: ‘klacht indienen’ op de website (opent in nieuw tabblad) van de gemeente. Stuur dit formulier naar de gemeente Leeuwarden of lever het in bij het gemeentehuis.
- schrijf een brief naar: gemeente Leeuwarden, Postbus 21000, 8900 JA, Leeuwarden, meld daarin: uw naam, adres en de datum, geeft een duidelijke omschrijving van de gebeurtenis waar de klacht over gaat.
Bent u nog niet tevreden over de gang van zaken? Neem dan contact op met de Nationale Ombudsman. De Nationale Ombudsman helpt burgers bij problemen met de overheid. Een team van specialisten behandelt vragen en klachten. www.nationaleombudsman.nl, per brief: Postbus 93122, 2509 AC, Den Haag, telefoon: 08003355555. Het is handig om de lijst hieronder in te vullen. Dan heeft u alle gegevens bij de hand.
| Klantnummer | |
| Uitkering aangevraagd op | |
| Brief gehad met bericht over de aanvraag op | |
| Medewerker heeft mij gebeld op | |
| Uitnodiging gesprek | |
| Gesproken met |
Bezoekadres gemeentehuis
Oldehoofsterkerkhof 2, 8911 DH Leeuwarden
Contact opnemen, telefoon 14058, digitaal Leeuwarden
Inhoudsopgave:
1. Eerst werk vinden
Dit boekje krijgt u nadat u bijstand aanvroeg. We gaan ervan uit dat u (betaald) werk heeft gezocht, en dat dat niet is gelukt. We geven u toch nog een paar tips om zelf betaald werk te vinden.
- Zoek op werk.nl. (opent in nieuw tabblad)
- Schrijf u in bij uitzendbureaus, bureaus waar banen worden aangeboden.
- Zoek op LinkedIn, een plek op internet waar u in contact kunt komen met anderen over werk.
- Vraag bij de gemeente naar Vizier op Werk.
Hulp via Vizier op Werk
Vizier op Werk helpt bij het zoeken naar werk voor mensen in de bijstand. We kijken samen naar de mogelijkheden voor (betaald) werk of vrijwilligerswerk dat bij u past. Bij Vizier op Werk kunt u ook meer over een bepaald vak leren of leren solliciteren. Meer informatie vindt u op de pagina Werken met een bijstandsuitkering. (opent in nieuw tabblad)
Werk vinden
Stel u open voor verschillend werk. Soms past een baan niet bij uw opleiding en ervaring, maar is deze wel interessant voor u. Zoek ook buiten uw stad of dorp. De kans op een baan is dan groter. U kunt ook solliciteren naar een baan voor minder uren in de week (parttime). Een uitkering kan het salaris van een parttime baan aanvullen. Zo heeft u genoeg inkomen.
Eigen bedrijf starten
Misschien is een eigen bedrijf iets voor u. Dat kan ook als u al een uitkering hebt. In de tijd dat u werkt aan de start van een eigen bedrijf, houdt u de bijstandsuitkering. Onderzoek dit eens met een coach van Bureau Zelfstandigen Fryslân (BZF) (opent in nieuw tabblad). U hoeft dan niet te solliciteren. Misschien is een aantal uren in de week (parttime) ondernemen iets voor u. U heeft dan ook recht op bijstand. Met de bijstand vullen wij uw inkomsten uit ondernemen aan. Met ondernemen is ook de kans groter om uit de bijstand te komen.
De Nederlandse taal
Een betaalde baan vinden is makkelijker als u Nederlands spreekt en leest. In het Digi-Taalhuis in de bibliotheek dbieb kunnen mensen in kleine groepjes de Nederlandse taal leren. Ga voor meer informatie naar de website dbieb (opent in nieuw tabblad).
2. Bijstand tussen 18 en 27 jaar
Als jij je aanmeldt voor een uitkering, ga je eerst 4 weken zelf op zoek naar een opleiding of een baan. Dit heet de zoekperiode.
Terug naar school
Tijdens deze 4 weken kunnen we besluiten dat je terug kan naar school. Met een diploma heb je meer kans op een baan. Een medewerker van de gemeente kan helpen om een opleiding te vinden. Misschien is tegelijk werken en leren iets voor jou. Hulp bij een opleiding vinden? Ga naar de website Doorstroompunt Friesland Noord. (opent in nieuw tabblad) Vragen over hoe je een opleiding betaalt? Ga naar de website Duo. (opent in nieuw tabblad)
Wel of niet naar school
Je kunt hulp krijgen om terug naar school te gaan. Die hulp krijg je van een medewerker van het Jongerenteam van de gemeente. Je wordt uitgenodigd voor een gesprek. Misschien krijg je ook een studiekeuzetest zodat wij en jij goed weten wat er mogelijk is.
Op zoek naar werk
Heb je al een diploma of is school geen mogelijkheid voor jou? Dan kunnen we jou helpen met zoeken naar een baan. Je krijgt een gesprek met een medewerker over wat jouw mogelijkheden zijn. Schrijf je in bij Werk.nl. (opent in nieuw tabblad) Kun je vanwege je gezondheid of een andere reden niet naar school of aan het werk? Zorg dat je daar een bewijs van hebt. Een brief van een school of een arts. Lever dit in bij de medewerker van de gemeente. Dan geldt de zoekperiode niet voor jou.
Toch een uitkering aanvragen
Is het niet gelukt om binnen 4 weken een opleiding of baan te vinden, dan vul je jouw aanvraag voor bijstand verder in.
3. Bijstand vanaf 27 jaar
Bent u ouder dan 27 jaar en heeft u niet genoeg geld om van te leven? Dan kan de gemeente u helpen. U zoekt eerst zelf naar betaald werk. Lukt dat niet dan kunt u een bijstandsuitkering krijgen. Ook dan blijft u zoeken naar werk. Daar kunnen we u bij helpen. Soms krijgt u geen bijstand, maar een andere uitkering. We geven hier kort uitleg over de verschillende uitkeringen. Of u één van deze andere uitkeringen krijgt, hangt af van uw leeftijd en van uw situatie voor de bijstandsaanvraag (arbeidsverleden).
Andere uitkeringen
- IOAW: Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers. Bent u voor 1 januari 1965 geboren? En raakte u werkloos na uw 50e en heeft u niet genoeg inkomen? Dan heeft u misschien recht op een uitkering als aanvulling op uw inkomen. De IOAW vult aan tot de gezinsnorm bijstandsniveau.
- IOAZ: Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen. De IOAZ is voor ondernemers die stoppen en niet voldoende inkomen uit het eigen bedrijf hebben. Ondernemers die 55 jaar of ouder zijn en nog niet de AOW-leeftijd hebben, kunnen gebruik maken van de IOAZ.
- Bbz: Besluit bijstandverlening zelfstandigen. Als ondernemer kunt u (tijdelijk) minder geld verdienen. Als u minder geld verdient dan het bedrag van de bijstand, dan biedt de Bbz verschillende mogelijkheden.
4. In de bijstand
Als u geen (betaald) werk kunt vinden, kijken we samen of u bijstand krijgt. Maximaal 8 weken na uw aanvraag krijgt u van ons een brief. Daarin staat het besluit. Dan weet u of u wel of niet een uitkering krijgt. We leggen duidelijk uit waarom wel of waarom niet. U hebt recht op deze uitleg.
Persoonlijke gegevens doorgeven
Om te bepalen of u in aanmerking komt voor een uitkering vragen we u om persoonlijke gegevens zoals een geldig legitimatiebewijs (paspoort of ID-kaart, rijbewijs), bankafschriften, huurcontract en loonstroken.
Om een bijstandsuitkering te krijgen, is het belangrijk dat u:
- in Nederland woont;
- tussen 18 jaar en de pensioengerechtigde leeftijd bent;
- geen recht op studiefinanciering heeft;
- niet genoeg inkomen heeft (woont u samen dan telt het inkomen van uw partner mee);
- niet of niet genoeg spaargeld of ander vermogen heeft (dat van samenwonende partner telt ook mee);
- niet in de gevangenis zit;
- u meedoet aan activiteiten die de gemeente u biedt om werk te vinden.
U krijgt alvast geld
De beslissing of u wel of geen uitkering krijgt, kan 8 weken duren. We begrijpen dat u niet lang zonder geld kunt. Daarom kunt u 4 weken na de aanvraag om geld vragen. Dat noemen we een voorschot. Dat kan alleen als we genoeg gegevens van u hebben. Dan kunnen we inschatten of u een bijstandsuitkering kunt krijgen. Heeft u na 8 weken niks van ons gehoord, dan kunt u een vergoeding aanvragen. Deze vergoeding heet: dwangsom.
Meer gegevens nodig
Soms hebben we meer gegevens van u nodig. U krijgt hierover een brief. Soms wachten we op informatie van andere partijen. Soms komen we bij u thuis. Dit doen we allemaal om goed te kunnen bepalen of u recht heeft op een uitkering.
Blijf zoeken naar werk
U moet naar betaald werk blijven zoeken. Wij helpen u hierbij. U kunt bijvoorbeeld leren solliciteren. U houdt dan uw uitkering. U hoeft niet naar werk te zoeken als u bijvoorbeeld ernstig of chronisch ziek bent. Dat is een medische reden. Tijdens het eerste gesprek kijken we naar de mogelijkheden voor werk. Lukt dat niet meteen dan kijken we ook naar andere mogelijkheden. Bijvoorbeeld vrijwilligerswerk. U kunt ook contact opnemen met de organisatie Amaryllis voor werk. Zij helpen u zoeken, in overleg met de gemeente.
Vrijwilligerswerk
Het is belangrijk om contact met andere mensen te hebben en ervaring op te doen. Vrijwilligerswerk kan daarbij helpen. Het is dan makkelijker om stappen naar betaald werk te zetten. Bij vrijwilligerswerk gaat het om een aantal weken of maanden, een paar uur op een dag. Wij houden bij dit werk rekening met wat u lichamelijk en geestelijk aankunt. We houden ook rekening met de zorg voor (jonge) kinderen. Hoe goed uw Nederlandse taal is en uw reistijd. Voorbeelden van vrijwilligerswerk:
- iets betekenen voor mensen in een zorginstelling;
- hulp bieden bij evenementen;
- verenigingen en clubs helpen;
- sneeuwruimen of bladeren weghalen.
Werkt u al parttime, heeft u al vrijwilligerswerk of bent u mantelzorger? Bespreek dit dan met de medewerker van de gemeente.
Recht op bijstand, en hoeveel dan?
Hoeveel geld u krijgt, hangt van de volgende dingen af:
- woont u alleen;
- woont u met meer mensen (van 27 jaar of ouder) in 1 huis (kostendelersnorm). Als u een huis deelt met meer mensen van 27 jaar of ouder, kunt u de woonkosten delen. Uw bijstandsuitkering is dan lager. Dit heet: kostendelersnorm. Niet iedereen telt mee voor de kostendelersnorm. Jongeren tot 27 jaar, studenten die studiefinanciering krijgen, leerlingen die de beroepsbegeleidende leerweg (BBL) volgen en kamerhuurders tellen niet mee. bent u getrouwd of woont u samen (gehuwdennorm);
- bent u getrouwd en/of woont u samen, en wonen er geen andere mensen van 27 jaar of ouder bij u in huis? Dan krijgt u te maken met de gehuwdennorm;
- heeft u andere inkomsten. Bijstand is een aanvulling op uw inkomen. U krijgt een minder hoog bedrag als u ook andere inkomsten heeft zoals: loon, extra salaris (eindejaarsuitkering), bonus, lijfrentes, pensioeninkomsten uit uitkeringen van UWV en SVB. Dit geldt ook voor handelen in cryptovaluta of inkomsten uit gokken;
- heeft u vermogen. Als u teveel vermogen heeft, krijgt u geen uitkering. Vermogen is al uw (spaar)geld maar ook waardevolle bezittingen. Bijvoorbeeld een caravan, antiek, lijfrentepolissen of cryptovaluta. Het vermogen dat u mag hebben hangt ook af van of u alleenstaand of samen bent.
Wettelijke hoogte van de uitkering
Ieder jaar verandert op 1 januari en 1 juli de wettelijke hoogte van de uitkering. De nieuwe bedragen kunt u rond die tijd vinden op de website van Rijksoverheid (opent in nieuw tabblad) en gemeente Leeuwarden. (opent in nieuw tabblad)
Uitkering op uw rekening
Wij maken uw uitkering meestal op de laatste werkdag van de maand aan u over. Houd er rekening mee dat ook uw bank tijd nodig heeft om het geld op uw rekening te zetten. Ga voor meer informatie naar de pagina Betaaldagen bijstandsuitkering. (opent in nieuw tabblad)
Overzicht uitkering
U krijgt iedere maand een overzicht van uw uitkering. Via de post of digitaal via MijnOverheid. U ziet dan hoeveel geld u krijgt. Het vakantiegeld krijgt u in juni. Maar niet als er beslag is gelegd. Of omdat u geld aan ons moet terug betalen. Hoe al deze bedragen zijn opgebouwd kunt u bekijken via de website van MijnOverheid (opent in nieuw tabblad).
Jaaropgaaf
U krijgt ieder jaar een jaaropgaaf van uw uitkering. Via de post of digitaal. Dat is een jaaroverzicht. Dit overzicht hebt u nodig voor de aangifte inkomstenbelasting. U hebt dit ook nodig als u huurtoeslag, zorgtoeslag, kinder(opvang)toeslag en/of studiefinanciering aanvraagt. Bewaar de jaaropgaaf goed.
Premies en vrijlatingen bij parttime werk met bijstand
- Medische redenen. Kunt u om medische redenen niet volledig werken? Dan wordt 15% van uw loon niet gekort op uw uitkering.
- Loonkostensubsidie. Krijgt uw werkgever loonkostensubsidie voor u? Dan wordt 12 maanden lang 15% van uw loon niet gekort. Let op: u kunt niet tegelijk deze vrijlating en de medische vrijlating krijgen.
- Extra premie van de gemeente. Heeft u recht op een van de bovenstaande vrijlatingen? Dan krijgt u een extra premie van 10% van de gemeente. Dit geldt maximaal 24 maanden achter elkaar. De premie wordt 2 keer per jaar uitbetaald.
- Gemeentelijke premie. Werkt u naast uw uitkering en heeft u geen recht op de andere vrijlatingen? Dan kunt u een gemeentelijke premie krijgen van 25% van uw loon. Dit geldt nog in 2026. Vanaf 2027 volgt een andere regeling.
- Participatiepremie voor vrijwilligerswerk. Kunt u geen betaald werk doen, maar doet u wel vrijwilligerswerk? Als u dit 12 maanden doet, heeft u misschien recht op een participatiepremie. Vraag hiernaar bij de gemeente.
Belangrijk om te weten
- Uw loon moet op tijd bij ons bekend zijn (op tijd is, binnen 7 dagen na een verandering, bijvoorbeeld binnen 7 dagen nadat u parttime bent gaan werken).
- U hoeft de vrijlating en de premie niet aan te vragen. Dit gaat automatisch. Let op: De Participatiepremie voor vrijwilligerswerk moet u wél aanvragen.
- De maximumbedragen voor de vrijlating en premie veranderen ieder jaar.
- Over de periode dat u een vergoeding heeft gekregen voor uw vrijwilligerswerk, ontvangt u geen premie. De hoogte van uw totale premie kan hierdoor dus veranderen.
- De premies maken voor uw toeslagen (zoals huur- en zorgtoeslag) niets uit.
Twijfelt u? Wij kunnen u precies vertellen waar u recht op heeft.
5. Als er iets verandert
Geef veranderingen binnen 7 dagen door aan de gemeente. Misschien zijn er wijzigingen zoals samenwonen of werk vinden. Wij sturen u een brief nadat we uw aanvraag hebben gehad. Bij deze brief zit ook een wijzigingsformulier. U gebruikt dit formulier om die wijziging door te geven. Doe dit op tijd. Zo voorkomt u dat u geld moet terugbetalen. Of een boete krijgt. Onder andere deze inkomsten geeft u aan ons door:
- extra inkomsten zoals loon, ook van uw partner;
- alimentatie voor uzelf en/of kinderen;
- uitkeringen zoals de WIA (Wet Werk en Inkomen naar Arbeidsvermogen) en de Wajong (Wet Arbeidsongeschiktheidsvoorziening Jonggehandicapten);
- heffingskortingen, geld waar u recht op hebt vanuit de belastingdienst (met uitzondering van de jonggehandicaptenkorting voor 27plussers);
- uitkeringen zoals WW, Ziektewet;
- pensioen: nabestaanden pensioen, afkoop pensioen of een vroeg pensioen;
- geld uit gokken of cryptovaluta.
Twijfelt u of u sommige inkomsten moet melden, neem dan contact met ons op.
Zo geeft u inkomsten aan ons door
- Balie gemeentehuis.
- U kunt naar het gemeentehuis in Leeuwarden komen (Oldehoofsterkerkhof 2). Daar geeft u een kopie van de loonstrook aan een baliemedewerker. Meld altijd: uw naam, het burgerservicenummer (BSN). Vraag om een bewijs dat het ontvangen is.
- E-mail.
- U stuurt via de e-mail een kopie van uw loonstrook naar gemeente@leeuwarden.nl. Maak bijvoorbeeld een foto van de loonstrook of maak een pdf. In de e-mail zet u uw naam, geboortedatum en dat de e-mail naar Sociale Zaken moet.
- Post.
- U stuurt ons een kopie van de loonstrook in een envelop. Een postzegel is niet nodig. Adres: gemeente Leeuwarden, Inkomen en Zorg, antwoordnummer 5105, 8900 VB Leeuwarden. In de brieft schrijf u, uw naam, geboortedatum, uw klantnummer en dat dit voor Sociale Zaken bedoeld is.
- Digitaal.
- Op de website van de gemeente Leeuwarden kunt u digitaal uw loonstrook uploaden. U heeft hier een DigiD voor nodig.
Hulp nodig bij het doorgeven van uw inkomsten? Neem contact op met het buurtservicepunt (opent in nieuw tabblad) bij u in de buurt.
Extra inkomsten meteen meenemen in de uitkering
Heeft u extra inkomsten? U kunt dan met de gemeente en uw werkgever afspreken dat het loon meteen naar de gemeente wordt overgemaakt. De gemeente rekent dan precies uit wat uw inkomsten zijn. De gemeente maakt de inkomsten (loon en aanvullende uitkering) aan u over. Dit heet: surplus. U krijgt iedere maand het bedrag waar u recht op hebt. Zo kan er niets misgaan. U weet elke maand waar u aan toe bent.
Voorkom een boete, maatregel of terugbetaling
Als u inkomsten uit (zwart) werk of gokken, of eigen bezit/ geld boven de vermogensgrens niet meldt, houdt u zich niet aan de regels. Dat geldt ook als u niet vaak genoeg solliciteert, betaald werk niet accepteert of niet meewerkt aan een traject voor werk. Dit kan allemaal (de hoogte van) de bijstandsuitkering beïnvloeden. Dat is ook zo als u bijvoorbeeld samenwoont, maar meldt dat u alleen woont. Of als u op een ander adres woont dan u opgeeft. Het kan leiden tot een boete of een maatregel. En dat u uitkering terug moet betalen.
- Boete
- Heeft u informatie te laat of niet doorgegeven, dan kunt u een boete krijgen. Het kan ook zijn dat de uitkering dan stopt.
- Maatregel
- Houdt u zich niet aan de regels zoals op tijd solliciteren, dan kan dat leiden tot een maatregel. Dat kan een (tijdelijke) verlaging van de uitkering betekenen. Of de uitkering wordt tijdelijk stop gezet.
- Terugbetaling
- Kreeg u onterecht een voorschot op uw uitkering? Of teveel uitkering? Dan moet u dit terug betalen.
- Beslag
- Als u schulden heeft en betalingen niet kunt doen, kan er beslag worden gelegd op uw uitkering. U krijgt dan een lagere uitkering. Een deurwaarder bepaalt dit. Wilt u dat er andere afspraken over worden gemaakt, dan moet u contact opnemen met de deurwaarder.
Melden dat u er niet bent
Per kalenderjaar mag u 28 dagen naar het buitenland. Bijvoorbeeld voor vakantie, familiebezoek of een begrafenis. Over die 28 dagen houdt u uw uitkering. Bent u langer dan 28 dagen weg? Dan wordt uw uitkering na die 28 dagen niet meer uitbetaald of gestopt. U mag ook tijdens de jaarwisseling in december en januari in het buitenland zijn, maar in totaal ook niet langer dan 28 dagen achter elkaar. Als u ouder bent dan de pensioenleeftijd, mag u nog langer in een jaar in het buitenland zijn.
6. Extra steun
De gemeente biedt in sommige gevallen extra steun. Hier geven we een paar voorbeelden.
Gemeentelijke belastingen
Gemeentelijke belastingen zijn bijvoorbeeld rioolheffing en afvalstoffenheffing. Heeft u een laag inkomen en kunt u de gemeentelijke belastingen niet betalen? Dan heeft u misschien recht op kwijtschelding. Ga voor meer informatie naar de pagina Kwijtschelding aanvragen als u niet kunt betalen (opent in nieuw tabblad).
Waterschapslasten
Gaat het om waterschapslasten? Ga voor meer informatie naar de website Noordelijk Belastingkantoor (opent in nieuw tabblad).
Toeslag voor de kinderopvang
U kunt kinderopvangtoeslag aanvragen via de Belastingdienst. Ga voor meer informatie naar de website van de Belastingdienst. (opent in nieuw tabblad)
Bijzondere bijstand bij onverwachte kosten
Bijzondere bijstand is niet alleen voor mensen met een bijstandsuitkering. Bij onverwachte hoge kosten kan iedereen met een laag inkomen (uitkering, pensioen, salaris) dit aanvragen. Ga voor meer informatie naar de pagina Bijzondere Bijstand (opent in nieuw tabblad).
Individuele inkomenstoeslag
Als u 3 jaar of langer een laag inkomen heeft en uw inkomen wordt voorlopig niet hoger, dan heeft u mogelijk recht op extra geld van de gemeente. Ga voor meer informatie naar de pagina Extra geld voor als u langer dan 3 jaar een laag inkomen heeft.
Extra geld voor binnen- en buitenschoolse activiteiten
Heeft u schoolspullen nodig voor uw kind(eren), geld voor sportles, muziekles, zwemles, of geld voor het vieren van een verjaardag, maar kunt u dit niet betalen? Vraag een vergoeding aan via de website Samen voor alle kinderen (Sam&). Ga voor meer informatie naar de website Samen voor alle kinderen (Sam&) (opent in nieuw tabblad).
Een zorgverzekering (AV-Frieso Compleet)
De AV-Frieso Compleet is een verzekering voor als u hoge zorgkosten hebt (medicatie, behandelingen). Ga voor meer informatie naar de pagina AV-Frieso Compleet(Collectieve zorgverzekering) (opent in nieuw tabblad).
Een studietoeslag
Als je door ziekte of een andere beperking niet kunt werken naast je studie, heb je misschien recht op extra geld van de gemeente. Ga voor meer informatie naar de pagina Studietoeslag voor studenten die om medische redenen niet kunnen werken (opent in nieuw tabblad).
7. Extra informatie
Heeft u vragen over de bijstand, wilt u meer informatie? Heeft u moeite met iets invullen op een computer of heeft u moeite met lezen? Er zijn verschillende organisaties die helpen. Ook in uw buurt of wijk. Hier vindt u de (e-mail)adressen.
Gemeente Leeuwarden
Medewerkers van de gemeente helpen u graag met vragen over uw uitkering. Bezoekadres Oldehoofsterkerkhof 2, 8911 DH Leeuwarden, telefoon 14 058, website Leeuwarden. (opent in nieuw tabblad)
Buurtservicepunt
Stichting Buurtservicepunt heeft buurtkamers waar vrijwilligers u helpen met bijvoorbeeld het invullen van formulieren. Bezoekadres Blokhuisplein 40, 8911 LJ Leeuwarden, telefoon 06-3484569, website buurtservicepunt. (opent in nieuw tabblad)
Amaryllis
Amaryllis is een organisatie die mensen helpt via wijk- en dorpenteams. Bijvoorbeeld bij het aanbieden van vrijwilligerswerk. Bezoekadres Zuidvliet 620, 8921 EZ Leeuwarden, telefoon 058-303400, website wijkteams. (opent in nieuw tabblad)
Digitaal Steunpunt Bibliotheek
Contact met de overheid gaat steeds vaker digitaal. U moet dan een DigiD hebben en met een computer werken. In de bibliotheek kunt u hier hulp bij krijgen. Bezoekadres Blokhuisplein 40, 8911LJ Leeuwarden, telefoon 058-2347777, website dbieb. (opent in nieuw tabblad)
Geldzaken en schulden
Vragen over geldzaken en schulden? Hiervoor kunt u terecht bij de buurt- en dorpskamers, het meedenkpunt, de kredietbank en op de website datgeldtvoormij. (opent in nieuw tabblad)
Handige websites
- Amaryllis (opent in nieuw tabblad) (wijk- en dorpenteams)
- Gemeente Leeuwarden
- Amaryllis (opent in nieuw tabblad) (vrijwilligerswerk)
- Bureau Zelfstandigen Fryslân (opent in nieuw tabblad)
- Regelhulp (opent in nieuw tabblad)
- Samen voor alle kinderen (opent in nieuw tabblad)
- NIBUD (opent in nieuw tabblad) (scholieren)
- ASD Leeuwarden (opent in nieuw tabblad)
- Overheid.nl (opent in nieuw tabblad)
Rechten bij een uitkering
- U mag altijd om een uitkering vragen. De gemeente is verplicht binnen 8 weken een antwoord te geven. Vanaf de datum dat de uitkering is aangevraagd.
- U heeft recht op uitleg over de beslissing of u wel of geen uitkering krijgt.
- Een uitkering krijgt u aan het eind van iedere maand betaald.
- Als u de gevraagde gegevens op tijd inlevert, heeft u ook uw uitkering op tijd.
- Na 4 weken kunt u alvast geld krijgen. Dat gaat in vanaf de dag dat u zich heeft aangemeld, en alle gegevens zijn ingeleverd.
- U heeft recht op hulp bij betaald werk vinden of bij het vergroten van de kansen op werk.
- U heeft recht op privacy. Soms moet u volgens de wet open zijn over bijvoorbeeld inkomsten.
- U heeft het recht om een klacht door te geven. Deze moet op tijd worden behandeld.
- U heeft het recht om bezwaar te maken tegen een beslissing over de uitkering.
Persoonsgegevens
Wij maken gebruik van uw persoonsgegevens om te weten of u recht heeft op een uitkering. We delen deze gegevens niet met anderen. Alleen als dat echt noodzakelijk is. We houden ons aan de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG).
Plichten bij een uitkering
- U moet zich houden aan de afspraken met de gemeente.
- U moet alle gevraagde gegevens inleveren.
- U zoekt naar werk dat u kunt doen.
- U solliciteert actief.
- U staat ingeschreven bij het UWV werkbedrijf als iemand die werk zoekt.
- U neemt werk aan dat bij u past en u langere tijd kunt doen.
- U doet niets waardoor werk vinden lastig wordt.
- U werkt mee aan activiteiten om de kans op werk groter te maken. Denk aan een training om te leren solliciteren of een workshop.
- U bent beschikbaar voor werk, vrijwilligerswerk, werkstage.
- U geeft veranderingen in uw situatie binnen 7 dagen schriftelijk door.
- U geeft op tijd uw vakantie aan ons door.
Bezoek aan huis
Volgens de wet mag de gemeente ieder moment gegevens controleren. We kunnen bij u aan de deur komen. Soms maken we hiervoor een afspraak, soms komen we zonder afspraak langs. We respecteren daarbij uw privacy. De medewerkers die bij u langskomen, leggen u uit wat uw rechten en plichten dan zijn.
Ik ben het oneens met een beslissing van de gemeente
Een uitkering kan geweigerd worden. U krijgt wel een uitkering, maar minder dan u verwacht. De uitkering kan ook stoppen. Niet eens met het besluit. Als we besluiten dat u geen uitkering krijgt, dat de uitkering stopt of lager wordt, is dat soms een vervelend bericht. Als u het er niet mee eens bent, kunt u bezwaar maken. In de brief die u krijgt over het besluit, staat hoe u dat kunt doen. Wanneer u het niet eens bent met de beslissing op het bezwaar, kunt u in beroep gaan. Bezwaar maken Maak bezwaar binnen 6 weken na de datum van het besluit. Bezwaar maken kan in de volgende gevallen:
- U heeft bijstand aangevraagd en u krijgt niet (helemaal) wat u hebt gevraagd.
- U bent het niet eens met een maatregel of boete die u hebt gekregen.
- U bent het niet eens met een bericht van de gemeente dat u geld terug moet betalen.
- U krijgt te maken met voorwaarden in een besluit waar u het niet mee eens bent.
Bezwaar maken kan met een brief of via een mailbericht. Zo’n brief via de post of via de mail heet een bezwaarschrift. In de brief met het besluit waar u bezwaar tegen maakt, staat precies wat u moet doen. Meestal nodigt de juridische afdeling van de gemeente u uit voor een gesprek. Of ze bellen met u. In dat gesprek kunt u vertellen waarom u bezwaar maakt. Wij sturen u een brief terug, met daarin de beslissing op het bezwaarschrift. In beroep gaan. Als u het niet eens bent met de beslissing op uw bezwaar, kunt u in beroep gaan. Dit doet u bij de sector Bestuursrecht van de rechtbank. Bent u het niet eens met die beslissing? Dan kunt u in beroep gaan bij de Centrale Raad van Beroep in Utrecht. Meer informatie vindt u op de websites de Rechtspraak (opent in nieuw tabblad) en Rijksoverheid (opent in nieuw tabblad). Klacht melden. Een klacht melden kan ook, maar dat is iets anders dan bezwaar maken. U kunt een klacht melden als u bijvoorbeeld een vervelende ervaring met de gemeente heeft. Of als u geen antwoord krijgt op een brief. Neem dan contact op met de klachtenbemiddelaar van de gemeente Leeuwarden. De klachtenbemiddelaar luistert naar u. De bemiddelaar neemt contact op met de mensen, afdelingen of organisaties van de gemeente die verstand hebben van het onderwerp. Daar gaat de klachtenbemiddelaar mee in gesprek om de klacht zo snel mogelijk goed op te lossen. Contact opnemen over een klacht kan op verschillende manieren:
- digitaal met uw DigiD.
- kunt of wilt u niet digitaal uw klacht indienen, dan kunt u: persoonlijk langskomen op het gemeentehuis.
- bellen met: 14 058.
- het klachtenformulier downloaden en invullen. Dit formulier vindt u door te zoeken op: ‘klacht indienen’ op de website (opent in nieuw tabblad) van de gemeente. Stuur dit formulier naar de gemeente Leeuwarden of lever het in bij het gemeentehuis.
- schrijf een brief naar: gemeente Leeuwarden, Postbus 21000, 8900 JA, Leeuwarden, meld daarin: uw naam, adres en de datum, geeft een duidelijke omschrijving van de gebeurtenis waar de klacht over gaat.
Bent u nog niet tevreden over de gang van zaken? Neem dan contact op met de Nationale Ombudsman. De Nationale Ombudsman helpt burgers bij problemen met de overheid. Een team van specialisten behandelt vragen en klachten. www.nationaleombudsman.nl, per brief: Postbus 93122, 2509 AC, Den Haag, telefoon: 08003355555. Het is handig om de lijst hieronder in te vullen. Dan heeft u alle gegevens bij de hand.
| Klantnummer | |
| Uitkering aangevraagd op | |
| Brief gehad met bericht over de aanvraag op | |
| Medewerker heeft mij gebeld op | |
| Uitnodiging gesprek | |
| Gesproken met |
Bezoekadres gemeentehuis
Oldehoofsterkerkhof 2, 8911 DH Leeuwarden
Contact opnemen, telefoon 14058, digitaal Leeuwarden